Truyền thống văn hóa hay là AI trong giáo dục thời đại ngày nay? (Hội thảo khoa học: “Tinh hoa văn hóa trong triết lý giáo dục và mô hình đào tạo Việt Nam: Kiến tạo con người trong kỷ nguyên số”)
Chủ Nhật, ngày 8 tháng 11 năm 2026, Viện Văn học đã tổ chức thành công Hội thảo khoa học “Tinh hoa văn hóa trong triết lý giáo dục và mô hình đào tạo Việt Nam: Kiến tạo con người trong kỷ nguyên số” . Hội thảo thuộc Nhiệm vụ Khoa học và Công nghệ cấp Bộ: “Tinh hoa văn hóa trong triết lý giáo dục, mô hình đào tạo tiên tiến trên thế giới đầu thế kỷ 21 và vận dụng cho Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số và hội nhập quốc tế” do PGS.TS. Phạm Phương Chi làm chủ nhiệm, Viện Văn học chủ trì.

 

image1.png

Ngoài các thành viên của Nhiệm vụ, Hội thảo thu hút sự chú ý của các giảng viên, các nhà nghiên cứu, giáo viên và các sinh viên đến từ Viện Văn học, Viện Nghiên cứu Văn hóa, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), Trường Đại học Thăng Long, Trường THPT Chuyên ngoại ngữ (Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội), Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, Trường Đại học Thủ đô Hà Nội, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội và đông đảo cử tọa quan tâm tới lĩnh vực giáo dục.

 

Kiến tạo con người trong kỷ nguyên mới

Phát biểu khai mạc Hội thảo, TS. Nguyễn Thị Thanh Nga - Phó Viện trưởng Viện Văn học khái quát về tầm quan trọng của giáo dục khi Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới. TS. Nguyễn Thị Thanh Nga đặc biệt nhấn mạnh đến những cơ hội và những thách thức của ngành giáo dục trong bối cảnh hiện nay, khi trí tuệ nhân tạo và toàn cầu hóa đang tác động mạnh mẽ đến mọi mặt của đời sống giáo dục Việt Nam, đặt ra rất nhiều vấn đề cần giải quyết liên quan đến việc tái định hình tư duy; giữ gìn tinh hoa văn hóa dân tộc, nền tảng đạo đức và triết lý sống. Từ đó, TS. Nguyễn Thị Thanh Nga nhấn mạnh sự cần thiết của việc tổ chức những diễn đàn học thuật kết nối các nhà quản lý, các nhà giáo dục, các nhà nghiên cứu và cả các học sinh, sinh viên để cùng thảo luận, giải quyết các vấn đề.

image10.png

TS. Nguyễn Thị Thanh Nga - Phó Viện trưởng Viện Văn học phát biểu khai mạc Hội thảo

image6.png

Quang cảnh Hội thảo

Các tham luận tại Hội thảo

Dưới sự điều phối của PGS.TS. Phạm Phương Chi, Hội thảo đã lắng nghe những tham luận công phu với các góc nhìn đa dạng, những suy tư sâu sắc và phần thảo luận sôi nổi của các diễn giả và đại biểu.
ThS. Nguyễn Minh Huệ (Viện Văn học) tiếp cận vấn đề giáo dục dưới góc nhìn lịch sử văn hóa qua nghiên cứu “Kiến tạo mẫu hình trẻ em gái thời hiện đại trong truyện cổ tích cải biên (1940-1942) và những gợi ý cho giáo dục thời kỷ nguyên số”. Tham luận phân tích hoạt động cải biên truyện cổ tích Tấm Cám của các nhà văn Việt Nam ở thập niên 1940, từ đó đặt ra vấn đề nuôi dưỡng trí tuệ cảm xúc, trách nhiệm xã hội trong thế giới mạng ngày nay thông qua các bài học về đạo đức, triết lý sống đối với người trẻ.

image2.png

ThS. Nguyễn Minh Huệ trình bày tham luận “Kiến tạo mẫu hình trẻ em gái thời hiện đại trong truyện cổ tích cải biên (1940-1942) và những gợi ý cho giáo dục thời kỷ nguyên số”.

TS. Trịnh Đặng Nguyên Hương (Viện Văn học) trình bày tham luận “Dạy trẻ biết hỏi: Khoảng trống của thói quen chất vấn trong giáo dục Việt Nam” . Xuất phát từ những đề thi Ngữ văn gần đây và từ chương trình môn học Giáo dục công dân, nhà nghiên cứu đã đề xuất bốn dạng câu hỏi suy tư (hỏi tiền đề, khái niệm, giá trị, chính mình) nên được áp dụng trong quá trình giảng dạy để kích thích những tò mò trí tuệ, từ đó thúc đẩy khả năng suy tư, khả năng đặt câu hỏi và khả năng tự tìm kiếm câu trả lời cho người học.

image4.png

TS. Trịnh Đặng Nguyên Hương (Viện Văn học) trình bày tham luận “Dạy trẻ biết hỏi: Khoảng trống của thói quen chất vấn trong giáo dục Việt Nam”.

TS. Hồ Thị Giang (Trường THPT Chuyên Ngoại ngữ, Trường Đại học Ngoại ngữ - Đại học Quốc gia Hà Nội) trình bày tham luận “Tái hiện văn hóa Việt Nam bằng ngôn ngữ và công cụ toàn cầu - Thế mạnh mới của học sinh phổ thông trong bối cảnh hiện nay ”. Tham luận chỉ ra khả năng vận dụng những công cụ mới của kỷ nguyên số để truyền bá di sản văn hóa của dân tộc và áp dụng vào công tác giáo dục thế hệ trẻ. 

image3.png

TS. Hồ Thị Giang (Trường THPT Chuyên Ngoại ngữ, Trường Đại học Ngoại ngữ - Đại học Quốc gia Hà Nội) trình bày tham luận “Tái hiện văn hóa Việt Nam bằng ngôn ngữ và công cụ toàn cầu - Thế mạnh mới của học sinh phổ thông trong bối cảnh hiện nay”

image8.png

Phan Cảnh Long Vũ (Sinh viên ngành Khoa học máy tính, Đại học Bách Khoa Hà Nội - Đại học Troy) chia sẻ góc nhìn cá nhân của mình về AI và sự công bằng trong giáo dục

 Phan Cảnh Long Vũ (Sinh viên ngành Khoa học máy tính, Đại học Bách khoa Hà Nội - Đại học Troy) chia sẻ những quan sát cá nhân của mình về AI và sự công bằng trong giáo dục. Đặt ra câu hỏi “Học thật có còn cần thiết?”, tác giả nhấn mạnh rằng trong thời đại AI tạo sinh đang ảnh hưởng sâu sắc đến hoạt động học tập và tiếp nhận tri thức, tác giả nhấn mạnh rằng mỗi người trẻ cần tự nhận thức được tầm quan trọng của giáo dục, sử dụng AI hợp lý và không gian lận trong thi cử.

image9.png

Đặng Thị Hương Bính (sinh viên ngành Đông Nam Á học - Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội) trình bày tham luận “Dùng AI học tiếng Indonesia: Lợi, hại và câu chuyện thực tế”

Tham luận của sinh viên Đặng Thị Hương Bính “Dùng AI học tiếng Indonesia: Lợi, hại và câu chuyện thực tế” là câu chuyện thực tế của một sinh viên ngành Đông Nam Á học. Không chỉ đưa ra những lợi ích thực tế khi sử dụng trí tuệ nhân tạo như một công cụ hỗ trợ học tập, giúp sinh viên có thêm cơ hội tiếp cận với tiếng Indonesia, tác giả còn thẳng thắn phân tích các mặt trái của việc lệ thuộc vào AI để học tiếng Indonesia. Kết thúc bài thuyết trình, Đặng Thị Hương Bính khẳng định điều quan trọng đối với người học là biết sử dụng trí tuệ nhân tạo để biến nó thành kiến thức của mình.
image5.png

TS. Trần Thị Minh (Trường Đại học Thăng Long) đại diện nhóm nghiên cứu trình bày tham luận “Nghiên cứu Gen AI trong Giáo dục đại học: Từ hệ sinh thái nghiên cứu đến mô hình đo lường tương tác”

Thay mặt nhóm nghiên cứu, TS. Trần Thị Minh (Viện Nghiên cứu Nhận thức và Giáo dục, Trường Đại học Thăng Long) trình bày tham luận “Nghiên cứu Gen AI trong Giáo dục đại học: Từ hệ sinh thái nghiên cứu đến mô hình đo lường tương tác”. Tham luận đã trình bày khung đo lường tương tác và thực nghiệm GenAI trong giáo dục đại học với các mô hình như “Socratic AI” hay “AI Thầy đồ” kích thích tư duy phản biện.

 

 Trao đổi và thảo luận Hội thảo

Phần thảo luận diễn ra sôi nổi với sự tham gia của các nhà nghiên cứu, các nhà giáo dục đến từ Viện Văn học, Viện Nghiên cứu Văn hóa, Trường Đại học Thăng Long,... Các ý kiến thảo luận tập trung vào việc nhận diện mức độ quan trọng của việc sử dụng trong hoạt động dạy và học, mối quan hệ giữa việc sử dụng AI và đạo đức của người dạy/ người học, sự tỉnh táo và tinh thần phản biện khi tiếp nhận tri thức do AI tạo sinh cung cấp,... Vấn đề gìn giữ bản sắc dân tộc, truyền bá tinh hoa văn hóa thông qua việc ứng dụng AI và các công cụ khác cũng được các đại biểu đặt ra và đề xuất giải pháp.

Một số hình ảnh về hội thảo:

image11.png

Quang cảnh Hội trường tại Hội thảo

image7.png

Không khí sôi nổi trong Hội thảo

image12.png

Các diễn giả, các nhà nghiên cứu chụp ảnh kỷ niệm tại Hội thảo



Tin: Hương Giang (STVH7, Trường Đại học Văn hóa Hà Nội)
Thống kê truy cập
  • Đang online: 1
  • Hôm nay: 1
  • Trong tuần: 1
  • Tất cả: 1