Hội thảo khoa học quốc tế kỷ niệm 250 năm ngày sinh Đại thi hào Nguyễn Du

QĐND - Thứ bảy, 08/08/2015 | 14:13 GMT+7

Ngày 8-8, tại Hà Nội, nhân kỷ niệm 250 năm ngày sinh Đại thi hào Nguyễn Du (1765 - 2015), Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, phối hợp UBND tỉnh Hà Tĩnh tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế “Đại thi hào dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du: Di sản và các giá trị xuyên thời đại”. Đồng chí Đinh Thế Huynh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Ban Tuyên giáo Trung ương cùng đại diện nhiều Bộ, Ban, ngành, địa phương, tổ chức quốc tế và hơn 100 các nhà khoa học trong và ngoài nước tới dự.

Phát biểu tại hội thảo, đồng chí Đinh Thế Huynh cho rằng, việc tổ chức kỷ niệm 250 năm ngày sinh Đại thi hào Nguyễn Du trên phạm vi toàn quốc chính là những hành động cụ thể, thiết thực nhằm bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa dân tộc, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước. Di sản văn hóa của Nguyễn Du là sản phẩm kết tinh trí tuệ, tâm hồn, vẻ đẹp văn hóa dân tộc Việt Nam qua tài năng trác tuyệt của ông và cùng với thời gian, di sản ấy đã trở thành một phần tinh hoa văn hóa nhân loại.

Di sản văn hóa của Nguyễn Du thuộc về hiện tại và tương lai. Di sản ấy đang góp phần làm giàu thêm đời sống tinh thần của dân tộc, của mỗi người dân hôm nay. Đặc biệt là Truyện Kiều của Nguyễn Du đã không ngừng lan tỏa và được khám phá trên nhiều phương diện khác nhau. Nhiều nguyên thủ quốc gia khi đến Việt Nam đã mượn hình thức lẩy Kiều như một sự thể hiện coi trọng văn hóa, coi văn hóa là cầu nối để xây đắp tình hòa hiếu, hướng tới tương lai.

Đồng chí Đinh Thế Huynh mong muốn các nhà khoa học phát huy trí tuệ, tập trung khám phá, làm sáng tỏ hơn những giá trị to lớn trong di sản văn hóa của Nguyễn Du. Đặc biệt, có những kiến giải mới về chiều sâu tư tưởng, giá trị nhân đạo và tinh thần khoan dung văn hóa, khát vọng tự do, cắt nghĩa sâu xa của Nguyễn Du từ tầm nhìn hiện đại và nhãn quan khoa học liên ngành, chuyên ngành.

Theo Giáo sư Tiến sĩ Nguyễn Xuân Thắng, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, trong bối cảnh chung của thời kỳ hội nhập và phát triển, từ nhiều thập kỷ qua, đặc biệt trong những năm gần đây, Viện vẫn tiếp tục quan tâm và thúc đẩy hoạt động nghiên cứu về Đại thi hào Nguyễn Du trên tất cả các lĩnh vực lịch sử tư tưởng, văn hóa – văn học, Hán Nôm, ngôn ngữ, giáo dục, dịch thuật, xuất bản…

Lần này, ngoài việc khẳng định, tôn vinh tài năng và những đóng góp to lớn của Đại thi hào Nguyễn Du đối với nền văn học, văn hóa Việt Nam và nhân loại, Hội thảo là nơi gặp gỡ của các nhà Kiều học và Nguyễn Du học, nơi thể hiện những tiếng nói đồng cảm, đồng lòng, đồng vọng về những giá trị tinh thần mà Nguyễn Du trao gửi cho hậu thế. Hội thảo còn là dịp mở rộng giao lưu, quảng bá các giá trị tinh hoa của văn học cổ điển Việt Nam, văn hóa Việt Nam đến bạn bè quốc tế.

Hơn 100 tham luận của các học giả ở trong và ngoài nước như: Pháp, Nhật Bản, Trung Quốc, Nga, Hàn Quốc, Cộng Hòa Séc… gửi tới hội thảo đã tập trung làm rõ hơn từ phát hiện văn bản, đến diễn dịch văn bản, bao gồm cả dịch thuật, lí giải và đọc mới những cách diễn dịch trước đây, nhưng đã tập trung vào việc tìm kiếm tư liệu, tiếp cận các tập thơ chữ Hán và kiệt tác Truyện Kiều của Nguyễn Du.

Là tác giả đỉnh cao của văn học Việt Nam truyền thống, mang tinh thần nhân văn vượt biên giới và vượt thời đại, đồng thời là hiện tượng có ý nghĩa lớn của giao tiếp văn hóa văn chương trong khu vực Đông Á trước thời hiện đại, Nguyễn Du và di sản của ông đã được các nhà biên khảo, dịch thuật, phẩm bình, nghiên cứu trong và ngoài nước khai thác ở mọi góc cạnh từ hơn một thế kỷ nay.

Phó Giáo sư Tiến sĩ Nguyễn Đăng Điệp, Viện trưởng Viện Văn học cho biết, với 2 chủ đề, Hội thảo chia làm 2 tiểu ban gồm cuộc đời, di sản của Nguyễn Du nhìn từ trong và ngoài quốc gia; Truyện Kiều với những phương thức diễn dịch và chuyển hóa. Nếu các nhà khoa học bàn thảo một cách kỹ lưỡng thì chắc chắn Nguyễn Du sẽ hiện lên rõ nét hơn trong tư cách là một nhà tư tưởng, một nhà lý luận. Nó sẽ được coi là những phát hiện có ý nghĩa của hội thảo khoa học lần này. Nếu có những tư liệu mới và những diễn giải mới về mối quan hệ giữa Nguyễn Du và quê hương Hà Tĩnh, đó sẽ là cơ sở đáng tin cậy để tiếp tục có những nghiên cứu sâu hơn về di sản Nguyễn Du và kiệt tác Truyện Kiều trong tương lai

Theo TTXVN

Hội thảo quốc tế kỉ niệm 250 năm sinh Đại thi hào Nguyễn Du

Thứ 7, 11:48, 08/08/2015

http://vov.vn/van-hoa/van-hoc/hoi-thao-quoc-te-ki-niem-250-nam-sinh-dai-thi-hao-nguyen-du-421022.vov

VOV.VN -Sáng nay, UBND tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Viện hàn lâm KHXHVN tổ chức hội thảo quốc tế kỉ niệm 250 năm sinh Đại thi hào Nguyễn Du (1765-2015).

Sáng nay (8/8), Ủy ban Nhân dân tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Viện hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam tổ chức hội thảo quốc tế kỉ niệm 250 năm sinh Đại thi hào Nguyễn Du (1765-2015) với chủ đề "Đại thi hào dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du- Di sản và các giá trị xuyên thời đại".

Sự nghiệp thi ca của Đại thi hào Nguyễn Du trải dài suốt cuộc đời, có cả thơ chữ Hán (tổng cộng 250 bài) và thơ tiếng Việt (chữ Nôm), có cả Đường thi và lục bát dân tộc, có cả thơ trường thiên và đoản thiên. Với kiệt tác "Truyện Kiều", Nguyễn Du đã khẳng định được vị trí số một trong nền văn học dân tộc Việt Nam và từng bước chiếm lĩnh văn đàn thế giới.

Tính đến nay, kiệt tác Truyện Kiều đã được chuyển ngữ và giới thiệu trong 37 bản dịch với hơn 20 thứ tiếng. Phát biểu tại hội thảo, đồng chí Đinh Thế Huynh, Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương khẳng định: Di sản văn hóa của Nguyễn Du là sản phẩm kết tinh trí tuệ, tâm hồn, vẻ đẹp văn hóa dân tộc Việt Nam, qua thời gian, di sản ấy đã trở thành một phần tinh hoa văn hóa nhân loại.

“Nhiều câu thơ của Nguyễn Du là sự khái quát thành những triết lý nhân sinh sâu sắc về cuộc đời, về số phận con người, về những cảnh huống của đời người. Đó không phải là vấn đề của một thời mà của nhiều thời. Đó không phải là vấn đề của một quốc gia, một cộng đồng, một con người mà của toàn nhân loại. Trong mối bang giao rộng mở, nhiều nguyên thủ quốc gia khi đến Việt Nam đã mượn hình thức lẩy Kiều như một sự thể hiện, coi trọng văn hóa, coi văn hóa là cầu nối để xây đắp tình hòa hiếu, hướng tới tương lai. Như vậy những giá trị văn hóa mà Nguyễn Du để lại cho chúng ta hôm nay chắc chắn còn hứa hẹn nhiều khám phá mới”, đồng chí Đinh Thế Huynh nói.

Tại hội thảo, nhiều đại biểu quốc tế đã chia sẻ những nghiên cứu sâu về hành trình sáng tạo của Nguyễn Du, đặc biệt trong thời gian Đại thi hào đi sứ Trung Quốc, về sự phong phú trong tư tưởng của Nguyễn Du với sự giao thoa tinh thần Phật giáo, Nho giáo.

Các đại biểu cũng khẳng định, tư tưởng của Truyện Kiều bắt nguồn từ cội nguồn văn hóa, văn học dân gian Việt Nam. Dịch giả, nhà nghiên cứu Triệu Ngọc Lan, trường Đại học Bắc Kinh, Trung Quốc cho biết, xuất phát từ sự tôn sùng và cảm  phục đại thi hào Nguyễn Du, bà đã nghiên cứu Truyện Kiều khá sâu sắc đồng thời bắt tay dịch Truyện Kiều sang tiếng Trung.

Bà Lan cho biết: “Ở Trung Quốc trước kia cũng có người dịch Truyện Kiều, từ bản tiếng Pháp chứ không phải từ bản Tiếng Việt, có đôi chỗ bị nhầm. Cho nên tôi thấy mình có trách nhiệm làm sao phải dịch cho chính xác từ Tiếng Việt để độc giả Trung Quốc được thưởng thức tuyệt tác kinh điển Truyện Kiều của Nguyễn Du”./.

Phương Thúy/VOV - Trung tâm Tin

Nhiều học giả nước ngoài tới Hà Nội nghiên cứu về 'Truyện Kiều'

16 học giả từ các quốc gia sẽ tới Việt Nam tham dự hội thảo về đại thi hào Nguyễn Du cùng tác phẩm nổi tiếng của ông, tổ chức ngày 8/8.

·         Nhà sưu tập triển lãm hơn 300 ấn bản 'Truyện Kiều' / Trung Quốc trong mắt Nguyễn Du qua cuốn thơ du ký

Đại thi hào Nguyễn Du không chỉ là tượng đài lớn của văn chương Việt, mà còn là danh nhân văn hóa thế giới. Đến nay Truyện Kiều - tác phẩm nổi tiếng nhất của ông - được dịch ở 30 quốc gia, trong đó tiếng Pháp (trên 15 bản dịch), tiếng Anh, tiếng Hán (trên 10 bản dịch), tiếng Nhật (năm bản dịch). Vì thế, cuộc đời, sự nghiệp của Nguyễn Du cũng như tác phẩmTruyện Kiều được tìm hiểu khắp nơi trên thế giới. Nhiều học giả nước ngoài sẽ mang nghiên cứu của mình tới hội thảo "Đại thi hào dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du: Di sản và các giá trị xuyên thời đại". 

Các tham luận cho thấy giới học giả nước ngoài quan tâm đến Nguyễn Du trên nhiều phương diện khác nhau. Học giả Nhật đặt ra vấn đề về hành trình sáng tạo của Nguyễn Du qua tập Bắc hành tạp lục. Học giả Nga nghiên cứu con người và tác phẩm qua góc nhìn điện ảnh. Một số học giả khác bàn đến việc chuyển dịch tác phẩm sang nhiều không gian văn hóa, ngôn ngữ khác... Phó Giáo sư Nguyễn Đăng Điệp - Viện trưởng Viện Văn học - đánh giá: "Các tham luận quốc tế cung cấp cái nhìn đa diện về Nguyễn Du. Ngoài việc khẳng định, tôn vinh tài năng và đóng góp của đại thi hào, đây là dịp giúp giới học thuật Việt Nam tiếp cận phương pháp nghiên cứu nước ngoài".

Bên cạnh sự tham gia của giới khoa học quốc tế, hội thảo nhận hơn 100 tham luận từ các học giả trong nước. Chương trình sẽ chia làm hai tiểu ban, với hai chủ đề lớn: thân thế sự nghiệp Nguyễn Du và tác phẩm Truyện Kiều. Ở tiểu ban thứ nhất, cuộc đời, sự nghiệp Nguyễn Du được bàn qua ba vấn đề: Cuộc đời sáng tạo Nguyễn Du qua tập thơ Bắc hành tạp lục; thời gian sáng tác Truyện Kiều; nhận thức thực tại của Nguyễn Du qua tác phẩm. Tiểu ban thứ hai bàn luận tới Truyện Kiều qua những khía cạnh: Văn bản Truyện Kiều được viết như một quá trình sáng tạo, chứ không phải sự mô phỏng; nội dung tư tưởng của tác giả trong Truyện Kiều. Trong đó, vấn đề tư tưởng của Nguyễn Du được chọn làm trọng tâm, bởi theo nhiều nghiên cứu, đại thi hào không chỉ là một nhà thơ, mà còn là nhà tư tưởng tầm vóc. 

Hội thảo "Đại thi hào dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du: Di sản và các giá trị xuyên thời đại" được tổ chức vào ngày 8/8 tại Hà Nội. Đây là hoạt động do Ủy ban Nhân dân tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam tổ chức kỷ niệm 250 năm sinh Nguyễn Du. 

Lam Thu

Truyện Kiều đã thành nét văn hóa ngoại giao  

08/08/2015 19:32 GMT+7

http://tuoitre.vn/tin/van-hoa-giai-tri/20150808/truyen-kieu-da-thanh-net-van-hoa-ngoai-giao/822306.html

TTO - Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton khi sang thăm VN tháng 11-2000 và phó Tổng thống Joe Biden mới đây khi tiếp Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đều nẩy Kiều để nói về quá trình bình thường hóa quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ.

Nhân dịp kỷ niệm 250 năm ngày sinh Đại thi hào dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du, ngày 8-8, tại Hà Nội, Viện hàn lâm Khoa học xã hội VN và UBND tỉnh Hà Tĩnh tổ chức hội thảo quốc tế với chủ đề “Đại thi hào dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du: Di sản và các giá trị xuyên thời đại”. 

Đây là sự kiện nằm trong chuỗi sự kiện lễ kỷ niệm cấp quốc gia 250 năm ngày sinh đại thi hào Nguyễn Du.

BTC cho biết, đã có hơn 100 tham luận của các học giả trong nước và quốc tế gửi đến tham dự hội thảo, tập trung vào hai vấn đề lớn: cuộc đời, di sản của Nguyễn Du, nhìn từ trong và ngoài quốc gia; Truyện Kiều, những phương thức diễn dịch và chuyển hóa.

Trong đó, các tham luận bàn về “Truyện Kiều” chiếm quá nửa tổng số tham luận, nên BTC đã chia ra hai tiểu ban thảo luận theo hai chủ đề song song ở hai hội trường.

Phát biểu khai mạc hội thảo, GS. TS Nguyễn Xuân Thắng, Chủ tịch Viện hàn lâm Khoa học xã hội VN, khẳng định, mặc dù việc dịch thơ ca nói chung và Truyện Kiều nói riêng quả là “thiên nan vạn nan”, nhưng Truyện Kiều ngày càng được đến với nhiều độc giả ở nhiều nước trên thế giới.

Ông đưa ra dẫn chứng, thơ Nguyễn Du ngày nay được sử dụng trong ngoại giao như một nét văn hóa, đó là việc cựu Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton khi sang thăm VN tháng 11-2000 và phó Tổng thống Joe Biden mới đây khi tiếp Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đều lẩy Kiều để nói về quá trình bình thường hóa quan hệ giữa hai nước: “Sen tàn cúc lại nở hoa/Sầu dài ngày ngắn, đông đà sang xuân” và “Trời còn để có hôm nay/Tan sương đầu ngõ vén mây giữa trời”.

“Thơ Nguyễn Du là đỉnh cao của tiếng nói nhân văn, đồng hành với những thăng trầm của lịch sử và đời sống tinh thần dân tộc VN” - GS. TS Nguyễn Xuân Thắng khẳng định.

V.V.TUÂN

Hội thảo quốc tế kỉ niệm 250 năm sinh Đại thi hào Nguyễn Du

(Baohatinh.vn) - Sáng nay (8/8), tại Hà Nội, tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Viện hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam tổ chức hội thảo quốc tế kỷ niệm 250 năm sinh Đại thi hào Nguyễn Du (1765-2015) với chủ đề "Đại thi hào dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du: Di sản và các giá trị xuyên thời đại".

Đại thi hào Nguyễn Du: Di sản và các giá trị xuyên thời đại

Toàn cảnh hội thảo

VTV.vn - Sáng 8/8, Hội thảo khoa học quốc tế "Đại thi hào dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du: Di sản và các giá trị xuyên thời đại" đã diễn ra tại Hà Nội.

Hội thảo là hoạt động ý nghĩa hướng tới kỷ niệm 250 năm ngày sinh Nguyễn Du do Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Hà Tĩnh tổ chức.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, đồng chí Đinh Thế Huynh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương đã nhấn mạnh vai trò quan trọng của Nguyễn Du đối với nền văn học, văn hóa Việt Nam; khẳng định Di sản mà Nguyễn Du để lại không chỉ có giá trị văn chương, mà còn thể hiện tầm vóc của một nhà tư tưởng với những giá trị xuyên thời đại.

Tại hội thảo, hơn 100 tham luận, trong đó có nhiều tham luận của các học giả nước ngoài như: Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Nga, Pháp... đã tập trung khẳng định và tiếp tục tôn vinh giá trị củaTruyện Kiều và di sản văn học Nguyễn Du để lại. Nhiều học giả cũng đã công bố những tìm tòi mới trong nghiên cứu, tiếp cận với Truyện Kiều và các di sản văn học của Đại thi hào Nguyễn Du.

Minh Trang, Minh Đức (Ban Thời sự)